Πότε γιορτάζει ο Ιορδάνης;

Πότε γιορτάζει ο Ιορδάνης;

Ο Ιορδάνης γιορτάζει στις 7 Ιανουαρίου, ημέρα κατά την οποία η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη Σύναξη του Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου — την επόμενη δηλαδή ημέρα από τα Θεοφάνεια. Η επιλογή αυτής της ημερομηνίας δεν είναι τυχαία: ο Ιορδάνης ποταμός είναι εκεί που συντελέστηκε η Βάπτιση του Χριστού από τον Ιωάννη, και ακριβώς αυτή η σύνδεση δίνει στο όνομα τη θεολογική του βαρύτητα.

Η 7η Ιανουαρίου είναι ουσιαστικά η εορτή που «απαντά» στο μυστήριο των Θεοφανείων, τιμώντας τον άνθρωπο που στάθηκε στις όχθες του ιερού ποταμού και ευλόγησε τα νερά: τον Πρόδρομο. Παλαιότερα, σε πολλά χωριά της βόρειας Ελλάδας, η 7η Ιανουαρίου συνοδευόταν από έθιμα που παρέπεμπαν στον καθαρμό δια ύδατος.

Τι σημαίνει το όνομα Ιορδάνης;

Το όνομα Ιορδάνης προέρχεται απευθείας από τον ποταμό Ιορδάνη — Yarden στα εβραϊκά, που ερμηνεύεται ως «αυτός που κατεβαίνει», «ο καταρρέων». Ο Ιορδάνης πηγάζει από τα υψίπεδα της Γαλιλαίας και κατεβαίνει στη Νεκρά Θάλασσα, το χαμηλότερο σημείο της γης — γεγονός που εξηγεί τυπολογικά την ετυμολογία.

Στον χριστιανισμό, ο Ιορδάνης ποταμός έγινε το σύμβολο κατεξοχήν της βάπτισης και του εκχριστιανισμού. Το να δώσει κανείς στο παιδί του αυτό το όνομα ήταν πράξη βαθιάς ευσέβειας — ένα όνομα που κουβαλά μέσα του ολόκληρο το μυστήριο του βαπτίσματος. Ως βαπτιστικό είναι περισσότερο διαδεδομένο στη Βόρεια Ελλάδα, στις περιοχές με ισχυρή σλαβική και βαλκανική επίδραση.

Ιωάννης ο Πρόδρομος — ποιος ήταν;

Ο Ιωάννης ο Βαπτιστής, γνωστός στην Ορθόδοξη Εκκλησία ως Πρόδρομος — αυτός που πορεύεται μπροστά, που προαναγγέλλει — είναι μία από τις πιο ιδιαίτερες μορφές της Καινής Διαθήκης. Γεννήθηκε έξι μήνες πριν τον Χριστό, ξαδελφός του από τη μεριά της μητέρας, γιος του ιερέα Ζαχαρία και της Ελισάβετ.

Ανατράφηκε στην έρημο της Ιουδαίας, ζώντας ασκητικά — τρεφόμενος με ακρίδες και μέλι αγριομελισσών, ντυμένος με τρίχες καμήλας. Εμφανίστηκε στις όχθες του Ιορδάνη κηρύσσοντας μετάνοια και βαπτίζοντας τους πιστούς. Όταν παρουσιάστηκε ο Ιησούς, ο Ιωάννης δίστασε: «Εγώ χρεία έχω υπό σου βαπτισθήναι, και συ έρχη πρός με;» — «Εγώ έχω ανάγκη να βαπτιστώ από σένα, και συ έρχεσαι σε μένα;» Παρ' όλα αυτά βάπτισε τον Χριστό, και τότε άνοιξαν οι ουρανοί.

Αργότερα, αντιταχθείς στον αιμομικτικό γάμο του βασιλιά Ηρώδη Αντίπα με τη Ηρωδιάδα, φυλακίστηκε. Μετά από αίτηση της Σαλώμης, κόρης της Ηρωδιάδας, αποκεφαλίστηκε — μία από τις πιο δραματικές σκηνές της Καινής Διαθήκης.